Aroma nedir?

Aroma, kahve içme deneyiminde çok önemli bir role sahiptir. Peki ama Aroma nedir?

Aroma nedir?

Aroma, kahve içme deneyiminde çok önemli bir role sahiptir. Peki ama Aroma nedir?

Tat alma duyunuzla yetinmeyin

Kahve, olağanüstü düzeyde çeşitliliğe sahip lezzet bileşenleri içerir. Aldığımız tadın damağımızda hissettiklerimizden ibaret olduğunu düşünebiliriz, ancak bu bileşenlerin büyük bir çoğunluğu, aromatik bir deneyimdir. Bu deneyim hem doğrudan burnumuzla hem de kahveyi içtiğimiz sırada retronazal olarak gerçekleşir. Dolayısıyla aroma, kahve içme deneyiminde önemli bir role sahiptir.

Aroma ve koku arasındaki fark

Aroma ve koku birbiriyle karıştırılmamalıdır. İster yağmur, isterse çiçeklerle kaplı bir bahçe veya çeşit çeşit kahve kavrulan bir yer olsun, koku sadece burnumuzla hissettiğimiz bir duyudur. Tüm bunların birbirinden farklı kokuları vardır, ancak aroma söz konusu olunca iş değişir. Kahveyi tüketmeden, içinde yüzlerce nota taşıyan aromasını anlayamazsınız. En önemlisi de koku yalnızca dışarıdan alınır. Retronazal aroma deneyimi ise dışarıdan koku alma deneyimi kadar önemlidir.

Tam bir deneyim

Diğer yiyecek veya içeceklerde olduğu gibi, kahveyi tüketmeden önce kokusunu alırız. Ancak içindeki aromalar, kahveyi yudumlarken ve hatta yutarken bile burnumuzun derinliklerine ulaşır. Böylelikle, kahvenin lezzetine dair eksiksiz ve kapsamlı bir deneyimimiz olur.

Tat duyusu ile 5 temel tat deneyimleriz:

  • tatlı
  • tuzlu
  • acı
  • ekşi
  • umami

Ancak aroma, tüm boşlukları doldurur. Kahvenin deneyimini eksiksiz olarak yaşamak için aroma, olmazsa olmazdır. Derinlik algısı için iki göze, etrafımızdaki sesleri eksiksiz şekilde deneyimlemek için iki kulağa ihtiyacımız olduğu gibi, aroma da kahvenin verdiği tadı oluşturmak için kahvenin diğer tüm özellikleriyle bir arada çalışır.

Aroma ve Cuppıng -kahve tadımı-

Kokunun, öğütülmüş kahve tanelerini kokusuna göre gelişigüzel bir şekilde değerlendirmemizi sağladığını inkar edemeyiz. İnsanlar kahveyi ne şekilde istediklerini (koyu, acı, tatlı, asitli vb.) bilirler. Aromalar bu sürecin bir parçasını oluştursa da kahvedeki aroma bileşenlerinin büyük bir bölümü, kahve demleninceye kadar açığa çıkmayacaktır. İşte bu nedenle; kahvenin kıvamıyla, asitliğiyle ve tatlılığıyla uyum halinde olan aroma, profesyonel kahve uzmanları (veya ‘Q grader adı verilen sertifikalı uzmanlar) tarafından incelenen kategorilerden biridir. Kahvelerin test edildiği tatma sürecinde, kahvenin üzerindeki öğütülmüş tanelerden oluşan kaba tortu dağıtılır ve kahvenin aroması, kelimenin tam anlamıyla test yapan kişinin burnuna doğru yayılır. Bu noktada bardaktan alınan bir kaşık dolusu kahve, kendine has bir ‘höpürtü’ sonrasında retronazal olarak algılanır.

Taze kahvenin tadının taze olmasının sebebi de aromadır (yine aynı şekilde, bayat olması da buna bağlıdır). Kahvenin lezzeti, demlenir demlenmez açığa çıkmaya başlar. Bu da kahve ne kadar tazeyse o kadar çok aroma olması, doğal olarak da algılanacak lezzetin daha çok olması anlamına gelir. Bu nedenle her bir bardak için kahve çekirdeklerini taze taze öğütmekten kahveyi demlenir demlenmez servis etmeye kadar kahvenin tazeliğini sağlamaya yönelik her aşama önemlidir.

Aroma ve kavurma

Aroma içeriğini büyük ölçüde etkileyen birçok faktör vardır. Öğütmenin yanı sıra, kavurma süreci de kuşkusuz bunlardan biridir. Örneğin kahvenin koyu kavrulması, içindeki aromatik bileşenlerin de yoğun hale gelmesi demektir. Bu da belli bir noktaya kadar kahvede olması istenen bir özelliktir fakat çiçeksi veya bitkisel notalar gibi daha yumuşak notalar, kahvenin koyu bir şekilde kavrulması nedeniyle kaybolacaktır (tıpkı bayatlamış kahvede bu notaların olmaması gibi). Kahvenin daha az kavrulması, bu notaları korumaya yardımcı olur. Yoğunluk ve yumuşaklık arasındaki denge, kahve kavurma uzmanlarının maharetini konuşturduğu bir konudur.

Bu, uzmanların aromaları anlama konusunu mükemmel hale getirmek için çok zaman harcamasının nedenini de bir ölçüde açıklamaktadır. Bu da anlaşılır bir durumdur. Çünkü bu eylem, yalnızca bir şeyin kahve veya çiçek gibi koktuğunu anlamak kadar basit olmayıp anlaşılması güç olan farklı yüzlerce aroma bileşeninin algılanması ve analiz edilmesiyle gerçekleşir. Bu nedenle, lezzet profillerinde olduğu gibi aromaların da kendi dili vardır. O yüzden de aromaları tanımlarken çiçeksi, bitkisel ya da fındığa benzer gibi ifadeler kullanılır. Kahve içimi konusunda deneyimli olan kişiler, aroma üzerinden kahvenin genel karakteri hakkında birçok şey söyleyebilir. Kahve asitliyse veya özellikle de zenginse, genellikle aroma bunu yansıtacaktır.

Kahve severler olarak burnumuzu bu şekilde biraz eğitmeyi düşünebiliriz. Bu, her bir içtiğimiz kahve ile kendimizi geliştirerek hepimizin yapabileceği bir şey.

Bir sonraki

Espresso ya da Ristretto – Aralarındaki fark nedir?

Kahve ailemizinin en 'kısa' üyesi ristretto hakkında bilmeniz gereken her şey burada
How to Make Great Espresso at Home

Espresso hakkında bilmediğiniz 7 özellik

Hayatınızın bir parçası haline gelmiş olabilir ancak espressonuz hakkında ne kadar bilgiye sahipsiniz? İşte bu küçük ama güçlü kahve hakkında az bilinen gerçekler…
Espresso

Espresso nedir?

Espresso her yerde. Avrupa'dan başlayarak tüm dünyaya yayılan kahve kültürünün temelini onun oluşturduğu kesin. Peki, ama nedir bu espresso?